Veel ouders herkennen het wel: de schoolvakanties vallen precies in de drukste periode op het werk. Vooral in sectoren zoals de horeca of landbouw is het in de zomer extra druk en lijkt het bijna onmogelijk om vrij te nemen. Toch mogen kinderen die naar school gaan alleen in uitzonderlijke gevallen buiten de schoolvakanties vrij krijgen. Een recente uitspraak van de Raad van State van 22 oktober 2025 maakt nog eens duidelijk hoe het nu precies zit (ECLI:NL:RVS:2025:5059).
De situatie
Een moeder die werkte als leidinggevende in een horecazaak vroeg de school om haar kinderen buiten de zomervakantie tien dagen vrij te geven. Tijdens de zomervakantie zelf kon zij namelijk geen verlof opnemen vanwege de drukte op haar werk. De schooldirecteur wees het verzoek af.
De moeder ging in bezwaar en later ook in beroep bij de rechter. De rechtbank Limburg gaf haar aanvankelijk gelijk: de school had volgens de rechter beter moeten uitleggen waarom het verzoek werd afgewezen. Maar uiteindelijk oordeelde de hoogste bestuursrechter, de Raad van State, dat de schooldirecteur tóch juist had gehandeld.
Het juridisch kader
De Leerplichtwet bepaalt dat ouders ervoor moeten zorgen dat hun kinderen ingeschreven staan op een school en die school ook daadwerkelijk bezoeken. Uitzonderingen zijn mogelijk, maar alleen in zeer bijzondere situaties.
Een van die uitzonderingen staat in artikel 11, onder f van de wet: een ouder kan vrijstelling krijgen als hij of zij door de aard van het werk alleen buiten de schoolvakanties vakantie kan nemen.
Maar in de praktijk is dat bijna nooit het geval. De overheid legt deze regel namelijk streng uit. Alleen als een ouder kan bewijzen dat het bedrijf niet kan draaien zonder zijn of haar aanwezigheid, kan er sprake zijn van een gegronde reden voor extra verlof. Het moet dus echt gaan om een onoverkomelijke risico’s.
Het oordeel van de Raad van State
In deze zaak vond de Raad van State dat de moeder niet voldoende had aangetoond dat het bedrijf stil zou vallen als zij vrij nam. Het bedrijf had meerdere leidinggevenden, waardoor vervanging mogelijk was, ook al was dat lastig. Dat er mogelijk minder omzet zou worden gedraaid, vond de Raad van State ook geen zwaarwegende reden.
Ook het feit dat in haar arbeidsovereenkomst stond dat verlof tijdens piekperiodes niet was toegestaan, veranderde daar niets aan. Zo’n afspraak met een werkgever weegt niet op tegen de verplichtingen uit de Leerplichtwet.
Betekenis voor de praktijk
Hoewel de regels rondom vakantie buiten de schoolvakanties streng zijn, is het in sommige gevallen wél mogelijk om een vrijstelling te krijgen. De wet biedt ruimte voor ouders die door de aard van hun werk echt alleen buiten de reguliere schoolvakanties vrij kunnen nemen, bijvoorbeeld in seizoensgebonden beroepen zoals de horeca, landbouw of toeristische sector.
Het belangrijkste is dat ouders tijdig in gesprek gaan met de school en duidelijk uitleggen waarom vakantie tijdens de schoolvakantie niet mogelijk is. Door de situatie goed te onderbouwen en eventueel documenten of verklaringen van de werkgever mee te nemen, vergroot u de kans dat uw verzoek serieus wordt overwogen.
